Escalatie in Iran en de implicaties voor uw beleggingen
2 maart 2026
De escalatie in Iran heeft de markten wakker geschud. De dood van de Iraanse leider, vergeldingsacties met Amerikaanse slachtoffers en de geopolitieke onzekerheid rond de Straat van Hormuz vormen samen een combinatie van militaire, politieke en economische risico’s.
De marktreactie: de olieprijs steeg bij opening vanmorgen met ruim 12% tot boven $80 per vat:
Aandelenmarkten reageren niet primair op geopolitieke incidenten zelf, maar op de economische gevolgen ervan. In dit geval draait alles om olie.
De vergelijking met eerdere geopolitieke schokken leert dat marktdalingen vaak tijdelijk zijn, tenzij de olie-aanvoer langdurig wordt verstoord. Onderstaande grafiek (van Citigroup) toont de ontwikkeling van de Europese aandelenmarkt rondom grote geopolitieke gebeurtenissen.
Niet om te bagetalliseren, maar feit is wel dat na twaalf maanden de meeste marktdalingen zijn ingelopen. De grote uitzondering blijft 1973, toen een structurele aanbodbeperking leidde tot een wereldwijde recessie en een langdurige ‘bear’-markt.
De kernvraag voor beleggers is dan ook: wat gaat de olieprijs doen en is dit tijdelijk of structureel?
Op dit moment zien we geen formele sluiting van de Straat van Hormuz. Wel een verstoring via verzekeringsmarkten: oorlogsdekking voor scheepvaart is ingetrokken. Een duidelijke risicopremie in de olieprijs.
Er zijn nu grofweg drie scenario’s denkbaar:
- Volledige verstoring Hormuz → olie richting $125
- Snelle de-escalatie of regimewisseling → olie terug richting $60.
- Gecontroleerde escalatie met aanhoudende dreiging → olie rond $80–90.
Het derde scenario lijkt ons momenteel het meest realistisch.
Wat betekent dit voor aandelen?
Energie-, defensie-aandelen en goud stijgen. Luchtvaart-, banken en technologie-aandelen dalen.
In Saudi-Arabië steeg Aramco fors, maar de brede beursindex daalde scherp. Dat is illustratief: energie profiteert maar de brede risicobereidheid daalt. Een blijvend hogere olieprijs kan het macro-economisch evenwicht verstoren. Hogere energieprijzen werken immers direct door in inflatieverwachtingen. En inflatie is uiteindelijk bepalend voor rente, waarderingen en financieringskosten.
De dollar als onverwachte factor
Een opvallende eerste reactie is een sterkere dollar.
De consensus in de markt was juist dat de dollar verder zou verzwakken. Een structureel sterkere dollar kan opkomende markten onder druk zetten, de grondstoffenprijzen temperen en Amerikaanse activa relatief ondersteunen. Voor breed regionaal gespreide portefeuilles is dit een belangrijke stabiliserende factor.
Wat betekent dit voor uw portefeuille?
De eerste zichtbare winnaars van deze escalatie zijn oliebedrijven. Hun koersen stijgen fors. In onze portefeuille zult u die beweging niet terugzien. Dat is geen omissie, maar een bewuste keuze.
Wij beleggen niet in olieproducenten, omdat hun rendement sterk samenhangt met geopolitiek, grondstofprijzen en kapitaalintensieve investeringen. De winstgevendheid van deze bedrijven beweegt in cycli en is historisch gezien minder consistent dan die van ondernemingen met structurele groeikracht. Dat betekent dat zij in sommige periodes – zoals nu – hard kunnen oplopen, maar dat dit zelden een stabiele basis vormt voor langjarige waardecreatie.
Onze focus ligt op bedrijven die hun rendement niet primair ontlenen aan schaarste van grondstoffen, maar aan innovatie, productiviteit en concurrentiekracht. Ondernemingen met hoge kapitaalrendementen, sterke balansen en het vermogen om prijsstijgingen door te berekenen. In een periode van plotselinge energieprijsstijging kan dat tijdelijk tot relatieve achterstand leiden ten opzichte van energieaandelen. Op lange termijn achten wij de voorspelbaarheid en kwaliteit van structurele winstgroei echter waardevoller dan blootstelling aan grondstoffencycli.
Inflatie en rente – waar het werkelijk om draait
De werkelijke vraag is niet of olie vandaag stijgt, maar of zij langdurig hoog blijft. Als de olieprijs structureel boven de 100 dollar per vat zou uitkomen, dan werkt dat door in inflatieverwachtingen. Centrale banken zouden dan voorzichtiger worden met renteverlagingen en waarderingen – met name van groeiaandelen – kunnen onder druk komen te staan.
Vooralsnog zien wij daar geen overtuigend bewijs voor. De huidige stijging lijkt vooral een risicopremie op onzekerheid, geen structurele aanbodschok. Zolang de olie-aanvoer niet duurzaam wordt verstoord, blijft de macro-economische impact beheersbaar.
Veel bedrijven in onze portefeuille opereren bovendien wereldwijd, beschikken over stevige marges en werken met contractuele prijsmechanismen. Dat biedt ruimte om tijdelijke kostenstijgingen op te vangen of door te berekenen. Daarmee zijn zij niet ongevoelig voor hogere energieprijzen, maar wel weerbaarder dan ondernemingen die afhankelijk zijn van dunne marges of sterk cyclische vraag.
Geopolitiek versus bedrijfsfundamentals
Geopolitieke spanningen veroorzaken vrijwel altijd volatiliteit. Markten reageren snel op onzekerheid en prijzen risico’s abrupt in. Dat is van alle tijden.
Structurele waardecreatie ontstaat echter zelden uit geopolitiek. Zij komt voort uit innovatie, productiviteitsgroei, winstontwikkeling en kapitaaldiscipline. Zolang bedrijfswinsten zich herstellen – en dat is momenteel zichtbaar – blijft het fundament onder aandelen intact. De huidige situatie verhoogt de risicopremie op aandelen. Dat betekent meer beweeglijkheid en mogelijk kortstondige druk op waarderingen. Wij zien dat ook als een kans om te kopen, daar waar de markt lijkt te overdrijven.
Verhoogde onzekerheid, geen systeemcrisis
De escalatie in Iran is ernstig en verdient aandacht. De economische impact hangt echter vrijwel volledig af van één variabele: wordt de olie-aanvoer structureel geraakt? Op dit moment zien wij geen volledige aanbodschok en geen tekenen van financiële ontwrichting.
Uw portefeuille is gepositioneerd rond kwaliteit, structurele groei en sterke balansen. Dat biedt geen immuniteit tegen marktschommelingen – die zullen er altijd zijn – maar wel veerkracht wanneer onzekerheid oploopt.
Zoals zo vaak reageren markten sneller dan de werkelijkheid verandert. Fundamentele waarde wordt uiteindelijk bepaald door winstgevendheid en concurrentiekracht over jaren, niet over weken.
